Nếu bạn đến thăm Cung điện Topkapi lần đầu và thắc mắc
bên trong Cung điện Topkapi thực sự có gì là điều hoàn toàn bình thường. Nhìn từ bên ngoài, thật khó để hiểu rằng đằng sau những bức tường của cung điện là bao nhiêu điều được cất giấu.
Topkapi đã là nơi cư trú của các sultan Ottoman, thành viên trong hoàng tộc, quan chức, người hầu và nhân viên trong cung điện suốt nhiều thế kỷ. Vì vậy, sẽ dễ hình dung nơi này như một khu dân cư nhỏ nằm trong Istanbul hơn là mộttòa nhà cung điện đơn lẻ.
Bên trong, bạn sẽ tìm thấy sân trong, nhà bếp, phòng họp hội đồng, các phòng riêng tư, khu vườn, thư viện, nhà nghỉ dưỡng (pavilions), phòng kho tàng và khu Harem. Rồi còn các hiện vật: những viên kim cương khổng lồ, các vũ khí được phủ ngọc lục bảo, ngai vàng của hoàng gia, trang phục của đế chế, những cuốn Kinh Qur'an viết tay, kiếm, đồng hồ, đồ sứ và các bảo vật thiêng liêng.
Tóm lại, bên trong Cung điện Topkapi còn có nhiều hơn những gì hầu hết du khách lần đầu mong đợi. Biết phải tìm kiếm điều gì trước khi bước vào sẽ khiến cung điện trở nên dễ khám phá hơn và cũng thú vị hơn rất nhiều.
Bạn có thể xem gì trong Cung điện Topkapi?
Có hàng nghìn hiện vật lịch sử gắn liền với đời sống cung đình Ottoman. Sau các đợt trùng tu lớn và sắp xếp trưng bày mới, số lượng hiện vật lịch sử có thể di chuyển và trưng bày trong cung điện đã được tăng lên đáng kể.
Một số điều nổi bật nhất để bạn tìm xem bao gồm:
- Kim cương của thợ kim hoàn
- Kiếm dao găm Topkapi
- Những ngai vàng đế quốc
- Bảo vật thiêng
- Kiếm, khiên và áo giáp của Ottoman
- Áo choàng của các Sultan và trang phục đế quốc
- Bản thảo và kinh Qur'an viết tay
- Thư pháp
- Đồ sứ trong cung điện
- Những chiếc đồng hồ cổ
- Gạch Iznik và các phòng trong cung điện được trang trí
Bạn không cần phải ghi nhớ tất cả những thứ này trước khi đến tham quan. Hãy xem đây như một danh sách kiểm tra nhỏ các hiện vật mà bạn có thể muốn dừng lại để xem khi đi dạo qua cung điện.
Trước hết, hãy nhớ rằng Cung điện Topkapi không phải là một tòa nhà lớn duy nhất
Có lẽ đây là điều hữu ích nhất nên biết trước khi bước vào. Cung điện Topkapi được thiết kế dựa trên một loạt các sân trong. Khi bạn đi từ sân này sang sân khác, bạn dần chuyển từ phần mang tính công khai và hành chính hơn của cung điện sang những khu vực gắn với vị sultan và khu nội viện. Sân đầu tiên mang cảm giác thoáng đãng, gần như như lối vào của một khu vực nhỏ. Sân thứ hai có những không gian hành chính quan trọng như Hội đồng Đế chế. Sân thứ ba đưa bạn đi sâu hơn vào thế giới hoàng gia, với các không gian bao gồm Phòng Tiếp kiến, Kho báu và Những Bảo vật Tôn nghiêm. Sân thứ tư là nơi có vườn, sân thượng và một số công trình pavilion đẹp tuyệt của cung điện. Khi bạn đã hiểu cách bố trí này, việc theo dõi Topkapi sẽ dễ dàng hơn nhiều.
Bắt đầu với Kho báu Hoàng gia
Nếu bạn đến Topkapi với hy vọng được chiêm ngưỡng những hiện vật đại diện tốt nhất cho sự giàu có của triều đình Ottoman, thì Kho báu Hoàng gia phải nằm ở vị trí đầu tiên trong danh sách của bạn. Đây không chỉ đơn giản là một căn phòng đầy đồ trang sức. Khu Kho báu quy tụ các vật phẩm mang tính nghi lễ, đá quý, vũ khí và những vật gắn với triều đại Ottoman. Trong số lượng lớn những món được trưng bày ở đây, có một vài món đã trở thành biểu tượng ngay chính của Cung điện Topkapi.
Kim cương của người thợ làm muỗng
Viên Kim cương của người thợ làm muỗng, hay Kaşıkçı Elması, là một trong những hiện vật nổi tiếng nhất tại Cung điện Topkapi. Dù trước chuyến thăm của bạn bạn biết rất ít về trang sức Ottoman, thì đây có lẽ là món đồ sẽ khiến bạn phải dừng lại trước quầy trưng bày. Kích thước ấn tượng, các viên đá bao quanh và lịch sử bí ẩn của nó đã khiến nó trở thành một trong những báu vật được biết đến nhiều nhất của cung điện.
Thanh gươm Topkapi
Chiếc Thanh gươm Topkapi là một hiện vật khác mà du khách thường tìm kiếm một cách đặc biệt. Nó nổi tiếng với những viên ngọc lục bảo lớn và bề mặt được trang trí phong phú. Thay vì trông giống như một vũ khí thông thường, nó cho bạn thấy rõ rằng những vật dụng thực dụng cũng có thể trở thành những tác phẩm đặc biệt của nghề thủ công cung đình.
Những ngai vàng hoàng gia
Kho tàng cũng chứa những chiếc ngai vàng Ottoman hết sức ấn tượng. Trong số các hiện vật quan trọng gắn với bộ sưu tập có những chiếc ngai làm nghi lễ và ngai đăng quang được trang trí bằng các chất liệu quý giá. Những hiện vật này giúp việc hình dung các nghi lễ trong cung điện trở nên dễ dàng hơn. Chúng không chỉ đơn thuần là đồ nội thất; mà là những biểu tượng thị giác về địa vị của sultan và quyền uy đế quốc.
Những Bảo Vật Thánh Thiêng là một trong những vật thể quan trọng nhất trong cung điện
Không khí thay đổi khi bạn đến Phòng Bảo Vật Thánh Thiêng. Khu vực này khác với Kho Báu. Những hiện vật ở đây được gìn giữ chủ yếu vì giá trị tôn giáo và lịch sử của chúng hơn là giá trị vật chất. Theo Phủ Chủ tịch các Cung điện Quốc gia, bộ sưu tập bao gồm Khố Thánh, hay Hırka-i Saadet, được cho là của Nhà tiên tri Muhammad. Những bảo vật khác liên quan đến Nhà tiên tri Muhammad bao gồm thư từ, một thanh kiếm, một lọn râu được gọi là Sakal-ı Şerif, dấu chân và chiếc hộp đựng di vật gắn với chiếc răng đã bị gãy trong Trận chiến Uhud. Bạn cũng có thể tìm thấy những thanh kiếm được cho là của Bốn vị Caliph và các bạn đồng hành, cũng như các vật liên quan đến Kaaba, bao gồm chìa khóa Kaaba và một hộp đựng di vật cho Viên Đá Đen. Một bản Kinh Quran được cho là của Caliph Uthman cũng nằm trong số những tác phẩm quan trọng được trưng bày ở phần này của Cung điện Topkapi.
Hãy Xem Các Sultan Ottoman Thực Sự Đã Mặc Gì
Không phải mọi thứ trong Cung điện Topkapi đều được làm từ kim cương và vàng. Một số món đồ thú vị nhất lại mang tính cá nhân hơn nhiều. Cung điện có một bộ sưu tập quan trọng về Trang phục Hoàng gia, thường gắn liền với áo choàng (kaftan) và trang phục của các sultan Ottoman. Việc được tận mắt chiêm ngưỡng một chiếc kaftan hoàng gia thực sự tạo ra mối liên hệ với lịch sử khác hẳn so với việc chỉ nhìn một bức chân dung. Chất liệu, hoa văn, đường cắt và tỉ lệ của trang phục cho bạn một hình dung trực tiếp hơn về cách các thành viên trong triều đại đã giới thiệu bản thân. Bộ sưu tập đặc biệt hấp dẫn vì trang phục thông thường là một trong những thứ đầu tiên biến mất theo thời gian. Topkapi đã lưu giữ một kỷ lục đặc biệt về trang phục triều đình Ottoman.
Cũng Có Kiếm, Khiên, Giáp Vũ và Vũ Khí Ottoman
Nếu trang sức không hẳn là sở thích của bạn, bạn vẫn sẽ tìm thấy rất nhiều món đồ ấn tượng bên trong Cung điện Topkapi. Cung điện lưu giữ một bộ sưu tập vũ khí đồ sộ, bao gồm kiếm, khiên, giáp và các vũ khí lịch sử khác. Một số được chế tạo để sử dụng quân sự thực dụng, trong khi những món khác lại được trang trí hết sức công phu. Hãy nhìn kỹ và bạn thường sẽ thấy phần gia công kim loại, các dòng khắc chữ và những chi tiết trang trí khiến các món đồ này có cảm giác gần gũi hơn với tác phẩm nghệ thuật so với chỉ đơn thuần là vũ khí.
Đừng bỏ qua bộ sưu tập đồ sứ
Bộ sưu tập đồ sứ của cung điện có thể nghe kém phần kịch tính hơn kim cương hay kiếm, nhưng nó lại kể một khía cạnh khác trong câu chuyện của Topkapi. Trong nhiều thế kỷ, các bếp trong cung điện đã phục vụ một đại gia đình hoàng gia lớn. Những vật dụng liên quan đến bữa ăn nơi triều đình bao gồm bát, đĩa, đồ dùng dọn bày và đồ sứ trang trí. Những món đồ này đặc biệt hữu ích nếu bạn muốn hình dung cuộc sống hằng ngày, thay vì chỉ những nghi lễ chính thức. Rốt cuộc, những người sống trong Topkapi không phải lúc nào cũng giữ nghi lễ nơi triều đình. Họ ăn uống, tiếp khách và theo những sinh hoạt thường nhật trong cung điện.
Tìm các bản thảo, kinh Qur'an và thư pháp
Cung điện Topkapi cũng lưu giữ một di sản viết đồ sộ. Bộ sưu tập của nơi đây bao gồm các bản thảo, kinh Qur'an và các ví dụ về thư pháp Ottoman. Những hiện vật này quan trọng không chỉ vì nội dung của các văn bản mà còn vì tay nghề chế tác. Các tác phẩm thư pháp được tạo nên với sự chú tâm to lớn đến chữ viết, bố cục và trang trí.
Bạn Thậm Chí Có Thể Tìm Thấy Những Chiếc Đồng Hồ Cung Điện Lịch Sử
Một trong những bộ sưu tập Topkapi gây bất ngờ hơn cả là bộ sưu tập đồng hồ của nơi này. Bộ sưu tập bao gồm các ví dụ liên quan đến cả nghệ thuật chế tác đồng hồ của Ottoman và châu Âu, từ đồng hồ treo tường và đồng hồ để bàn đến đồng hồ bỏ túi và đồng hồ longcase (đồng hồ đứng). Trong số những hiện vật đáng chú ý được ghi nhận bởi National Palaces là một chiếc đồng hồ để bàn do người Nga chế tác, được trang trí bằng một hình sư tử thần (griffin) và đã được dâng tặng cho Sultan Abdülhamid II. Cách sắp xếp triển lãm có thể thay đổi, vì vậy không phải mọi đồ vật trong bộ sưu tập cung điện rộng lớn đều được trưng bày trong mọi chuyến tham quan.
Rồi Cũng Có Khu Harem
Harem của Cung Điện Topkapi có lẽ là phần của cung điện mà bạn đã nghe nhiều câu chuyện nhất. Nhưng sẽ hợp lý hơn nhiều nếu bạn nhìn nó như một khu phức hợp cư trú tư nhân, thay vì chỉ xem đó là nơi bí ẩn thường được giới thiệu trong phim và các câu chuyện phổ biến. Harem bao gồm các khu ở, sân trong, hành lang, phòng tắm, bếp và những căn phòng gắn với sultan, Valide Sultan, các hoàng tử, các phụ nữ trong hoàng tộc và nhân viên của cung điện. Khi bạn bước qua đây, hãy nhìn vượt ra khỏi tên các căn phòng. Những viên gạch Iznik, lò sưởi, cửa ra vào, tủ chạn, đài phun nước, cửa sổ và các chi tiết trang trí giúp cho thấy các không gian này đã vận hành thực sự như thế nào.
Xem nơi Đế quốc Ottoman đã được cai quản
Cung điện Topkapi không chỉ là nơi ở hoàng gia. Nó còn là một trung tâm hành chính quan trọng. Ở sân thứ hai, bạn sẽ bắt gặp Phòng họp của Hội đồng Đế quốc, hay Divan-ı Hümayun, nơi các quan chức cấp cao thảo luận về những vấn đề trọng đại của nhà nước. Đây là một trong những căn phòng trở nên thú vị hơn rất nhiều khi bạn nhớ lại điều gì đã từng diễn ra ở đây. Cung điện không chỉ đơn thuần là phông nền đẹp mắt cho các vị sultan. Những quyết định được đưa ra trong quần thể này có thể ảnh hưởng đến các vùng lãnh thổ trải rộng khắp một đế chế rộng lớn.
Vâng, Cung điện Topkapi có những nhà bếp khổng lồ
Một cung điện phục vụ cho đời sống hoàng gia rộng lớn cần những nhà bếp nghiêm túc. Các nhà bếp của Cung điện sẽ giúp bạn hiểu được quy mô của cuộc sống hằng ngày bên trong Topkapi. Thức ăn phải được chuẩn bị không chỉ cho sultan và hoàng gia, mà còn cho rất nhiều quan chức, người hầu và những người khác có liên quan đến đời sống trong cung điện. Vì vậy, khu vực bếp lại có cảm giác rộng lớn hơn nhiều so với những gì phần lớn khách tham quan lần đầu thường kỳ vọng.
Dừng lại tại Thư viện của Ahmed III
Không phải mọi điểm nhấn trong Topkapi đều cần phải có một viên ngọc quý giá. Thư viện của Ahmed III là một trong những điểm dừng kiến trúc thanh lịch của cung điện. Nằm trong khu nội cung, nơi đây phản ánh tầm quan trọng của sách, bản thảo và tinh thần học tập trong văn hóa triều đình Ottoman. Bạn nên dành vài phút ở đây thay vì đi thẳng qua để đến nơi nổi tiếng hơn là Kho báu.
Đi dạo qua Sân thứ tư và Các Tòa điện (pavilions) Hoàng gia
Đến sân thứ tư, bạn có thể đã cảm thấy như mình đã xem trọn cả một bảo tàng. Sân thứ tư có các khu vườn bậc thang và các tòa điện hoàng gia, bao gồm Pavilion Baghdad và Pavilion Revan. Hãy dành thời gian để ngắm các viên gạch, cửa sổ, mái vòm và trang trí nội thất. Những công trình nhỏ hơn này có thể tạo cảm giác gần gũi hơn nhiều so với những sân lớn ở đầu chuyến tham quan của bạn.
Và đừng quên nhìn ra bên ngoài
Một số điều tuyệt vời nhất trong Cung điện Topkapi thực ra không nằm trong một tủ trưng bày. Cung điện tọa lạc ở một vị trí nổi bật bậc nhất tại Istanbul. Từ các sân hiên và khu vườn của mình, bạn có thể nhìn về phía eo biển Bosphorus, vịnh Golden Horn và khu vực phía châu Á của thành phố. Sau khi đã dành nhiều thời gian để ngắm các báu vật, bản thảo và những căn phòng của cung điện, việc bước ra một sân hiên có thể là sự nghỉ ngơi hoàn hảo.
Bạn Không Nên Bỏ Lỡ Gì Bên Trong Cung điện Topkapi?
Nếu đây là lần ghé thăm đầu tiên của bạn, bạn không cần phải xem xét mọi vật trong từng căn phòng. Topkapi đủ rộng để việc cố gắng nhìn thấy tuyệt đối mọi thứ thực sự có thể khiến trải nghiệm trở nên kém thú vị hơn. Nếu bạn có ít thời gian, hãy ưu tiên Kho Báu Hoàng Gia, Kim Cương của Thợ Làm Muỗng, Con Dao Găm Topkapi, Những Bảo Vật Tôn Kính, Harem và các sân courtyard chính của cung điện. Sau đó, dùng thời gian còn lại cho Hội đồng Hoàng gia, các nhà trưng bày và sân hiên.
Vậy, Thực Sự Bên Trong Cung Điện Topkapi Có Gì?
Hầu như mọi thứ mà bạn có thể mong đợi sẽ tìm thấy ở trung tâm một đế chế đều có ở đây. Có những viên ngọc khổng lồ và những ngai vàng dùng trong nghi lễ, nhưng cũng có quần áo, đồ vật nhà bếp, sách viết tay và những vật dụng hằng ngày. Có những phòng nơi đế chế được điều hành và các không gian riêng tư nơi các thành viên của triều đại sinh sống. Có các vật phẩm thiêng liêng, vũ khí quân sự, khu vườn, thư viện và những gian chòi yên tĩnh hướng ra toàn cảnh Istanbul.
Topkapi giống như một thế giới nhỏ bé riêng của nó. Trong nhiều thế kỷ, người ta đã sống, làm việc, cai quản, học hành, ăn uống, thờ phụng và thực hiện các nếp sinh hoạt thường nhật của cuộc sống trong cung điện tại nơi đây. Khi bạn biết điều này trước khi bước vào, câu hỏi sẽ chuyển từ "Bên trong Cung Điện Topkapi có gì?" sang "Tôi sẽ xem được hết tất cả những điều này bằng cách nào?"
Hãy tự mình xem Bên Trong Cung Điện Topkapi
Biết trước những điểm nổi bật trước khi bạn đến sẽ giúp bạn lên kế hoạch lộ trình xuyên qua Kho Báu, Khu Harem, các sân cour và bộ sưu tập của hoàng gia dễ dàng hơn rất nhiều.
Kiểm tra vé Cung điện Topkapi
Nguồn
Các chi tiết lịch sử, các khu vực trong cung điện và thông tin về bộ sưu tập trong bài viết này đã được đối chiếu với thông tin chính thức do Cục quản lý Cung điện Quốc gia thuộc Phủ Tổng thống Cộng hòa Türkiye công bố.
Các hiện vật, phòng và phòng trưng bày đôi khi có thể không sẵn có do công tác trùng tu, bảo tồn hoặc do thay đổi cách sắp xếp trưng bày của bảo tàng.